Hvers vegna ekki að taka lax á þurrflugu í sumar?

Jú, fyrirsögnin er áleitin. Hingað til hefur það ekki verið mál manna að það sé fýsileg leið til að veiða lax í íslenskum ám. Samt er það viðtekin venja víða annars staðar, m.a. í kanadískum laxveiðiám. En af hverju ætti þetta að vera eitthvað öðru vísi með íslenska laxa? Við spurðumst fyrir og fundum út að hópur manna hefur stundað þessar veiðar og þróað þær hér í tuttugu ár!

Margir fluguveiðimenn hafa ginið yfir myndböndum á U-tube og fleiri miðlum og vart haldið vatni þar sem sjá má bústnar þurrflugurnar fljóta yfir spegla og brot og síðan springur spegillinn og laxinn hremmir fluguna með gusugangi og einstökum glæsibrag. Það er talað um hitstökur og boða og skvetti á strippinu. Og vissulega missir hjartað úr slag. En þessar tökur eru engu líkar og fluguveiðimenn ættu að leita eftir því að upplifa lax á þurrflugu.

Af innlendum veiðimönnum sem veitt hafa margan laxinn á þurrflugur mætti nefna Harald Eiríksson sölustjóra hjá Hreggnasa, Gísla Ásgeirsson framkvæmdastjóra veiðiklúbbsins Strengs og Óskar Pál Sveinsson altmúligmann, m.a. veiðileiðsögumann. Þeir byrjuðu að þróa þessar veiðar með sér á bökkum Laxár í Kjós, en hin svokölluðu frísvæði Laxár þykja sérlega hentug til þurrfluguveiða. Hægar, langar breiður þar sem lax og sjóbirtingur liggja oft í torfum.  Við höfum einnig haft spurnir af því að menn hafi reynt og heppnast þurrfluguveiðar á laxi á mjög svipuðum svæðum í Laxá í Leirársveit. Og í lygnum hyljum neðarlega í Reykjadalsá í Reykjadal í Suður Þingeyjarsýslu hafa franskir þurrflugumenn, sem eru raunar meira á eftir urriða en laxi, oft og iðulega sett í laxa með þurrflugum. Þar sem bæði er að finna lax og sjóbirting, eins og í Laxánum í Leirársveit og Kjós, tekur birtingurinn ekki síður þurrflugur.

En hvernig skyldi standa á þessum mikla mun sem menn upplifa á þurrfluguveiðum hér á landi, eða t.d. í Kanada? Við spurðum fyrrnefndan Harald Eiríksson útí það.

„Það kann að stafa af því að við erum með agressívari lax en þeir fyrir vestan. Að við þurfum ekki að dekstra okkar lax. Menn eru stundum ekki að láta þurrfluguveiði eftir sér nema í hallæri. Búnir að reyna allt og ekkert gengur. Líklega mætti prófa það miklu oftar og jafnvel á undan öðrum þekktari aðferðum. Í það minnsta hefur þurrfluga reynst mér og fleirum vel í Laxá í Kjós og það nær alveg tuttugu ár aftur í tímann. Það eru mjög sérstakar aðstæður í Kjósinni, þetta langa frísvæði og hyljir eins og Stekkjarfljót og fleiri sem eru eins og sniðnir fyrir þurrfluguveiði.“

En hvernig veiðir þú á þurrflugu? Þarf hylurinn að vera lygn?

„Ja, það kom nú einn á þurrflugu úr Laxfossi í Grímsá í opnuninni á dögunum þannig að það er allt inni í myndinni. Flugan var frekar lítil Green Machine og hún var kannski að virka frekar eins og hits. Hins vegar eru það vissar týpur af veiðistöðum þar sem maður freistast frekar til að kasta þurrflugu en annars staðar og þess vegna nefni ég þessi svæði í Laxá í Kjós.“

En hver er galdurinn?

„Velja réttar aðstæður til dæmis. Best er ef að það er fíngerð gára í léttum andvara. Taumurinn verður að vera langur, ein og hálf stangarlengd, en maður kemst upp með að stytta hann aðeins ef að andar vel og gáran á ánni þéttist. Hafa hann eins grannan og maður þorir.“

Og aðferðin, maður heyrir talað um að einhverskonar stripp með stórri þurrflugu geti sett allt á annan endan?

„Þannig veiði ég ekki, þá myndi ég frekar nota bara hefðbundið hits. Flugan á bara að reka, mögulega hreyfa hana lítillega af og til. Við Óskar Páll vorum síðast í fyrra að leika okkur að því í Laxá í Dölum með góðum árangri. Best fer að kasta upp fyrir sig og því betur upp fyrir sig eftir því sem gáran hjálpar meira. Svo bara rekur flugan rólega niður strauminn og maður hreyfir hana bara örlítið af og til. Tökurnar geta verið magnaðar.“

Og flugurnar, maður hefur heyrt talað um Blue Bottle og Bomberana frægu….

„Já þær gefa, Blue Bottle var sérlega góð í Kjósinni lengi vel og Green Machine er alltaf líkleg. En í seinni tíð höfum við mest verið að nota Wulff flugurnar, t.d. Grey Wulff.“

Svo mörg voru þau orð Haraldar Eiríkssonar, en við þetta má hnýta skemmtilega veiðisögu norðan úr Reykjadalsá í Reykjadal. Þar var fransmaður að kasta Black Gnat númer 18 og hvað eftir annað kom stórlax úr djúpinu til að hremma hana. Sá franski kippti henni jafnan frá honum því hann var með augastað á ca 3 punda urriða sem var að úða í sig í yfirborðinu tveimur metrum neðar. Á endanum nennti stórlaxinn þessu ekki lengur og urriðinn fékk loks að skoða fluguna. Og hann stóðst hana ekki, tók og var landað!