Ekki hefur farið mikið fyrir Leirá í Leirársveit í umræðunni um stangaveiði, enda áin verið lengi í einkaleigu. En nú er allt breytt og Iceland Outfitters hafa tekið hana á leigu. Veiðislóð kíkti á ána sem vorveiðikost í vikunni….

Leirá er örskammt norðan við Laxá í Leirársveit og talsvert vatnsminni á. Í henni veiðist bæði lax og sjóbirtingur. Ekki virðist hafa verið lögð sérstök natni við skráningu á afla í gegnum árin. Lítið að hafa í þeim efnum þegar gramsað er í skýrslum á vef Veiðimálastofnunnar, og eflaust er þessi á fyrir vikið ein af þeim all nokkrum sem sagt er að hafi gefið miklu meira en skráningar gefi til kynna. Leigutakarnir vilja ekki tjá sig um það, en við hjá Veiðislóð höfum margsinnis heyrt því varpað fram um Leirá og fleiri ár og/eða veiðistaði. Þó að Leirá sé vatnslítil þá rennur hún um laxauðugt hérað og vandséð hvers vegna hún ætti ekki að geta fóstrað sterka stofna laxfiska, þetta er t.d. vatnsmeiri á en Korpa í Reykjavík og ekki vantar þar lax eða sjóbirting.

Stefán Sigurðsson, annar leigutaka árinnar (hinn er eiginkona hans Harpa Hlín Þórðardóttir) sagði í samtali við Vsl að í raun vissu þau hjón lítið um Leirá, annað en að það gengi drjúgt í hana af fiski. „Ég sá t.d. myndband frá ánni sem var tekið í fyrra sumar. Það var frá fallegum hyl ofarlega ánni. Skyggni var gott og auðveldlega mátti greina um 30 laxa í hylnum. Það eru margir svoleiðis djúpir hyljir upp eftir allri á og hún leynir á sér, svo mikið er víst. Það verður spennandi að sjá í sumar hvað hún kann að geyma,“ sagði Stefán.

Stefán og Harpa hafa boðið vorveiði í ánni með sjóbirting í huga. Snoturt lítið veiðihús fylgir. Það er nett og þrifalegt, en ekki fyrir fjölmenni, enda er áin aðeins fyrir tvær stangir. Tveir geta þó sofið í herbergi, a.m.k. einn á svefnsófa í aðalrýminu og svo tveir til viðbótar, jafnvel þrír, uppi á lágu svefnlofti. Þarna er pallur, gasgrill og eitt mesta safn af gömlum Séð og Heyrt tölublöðum sem ritstjóri hefur nokkru sinni séð í veiðihúsi. Og er þá mikið sagt. Ná elstu blöðin til ársins 2001 og hafa þannig e.t.v. einhverskonar sagnfræðilegt gildi. Á kápu eins blaðsins var t.d. flennimynd af skælbrosandi og lífsglöðum hjónum sem voru í viðtalinu m.a. að segja frá þriðja fósturláti sínu. En það er önnur saga!

Leirá, sjóbirtingur
Efri og þekktari hylurinn neðan við aðal brúna.

Vsl leit þar við í gær og leist vel á. Augljóst að ekki hafði verið veitt nema tiltölulega fáa daga en samt komnir tuttugu birtingar í bók. Flestir voru þeir á bilinu 50 til 62 cm, en einn var 70 cm. Aðeins er veitt á flugu og öllum fiski sleppt.

Skv Stefáni hefur best veiðst í hyl númer 4 og síðan í öðrum hyl sem er í beinu framhaldi og kallaður 4A. Þessir hyljir eru í beygjunni sem er rétt neðan brúar á þjóðvegi númer eitt. Efri staðurinn er sá rótgróni og þar hefur mátt sjá veiðimenn athafna sig þegar ekið er um þessa sveit. Neðri staðurinn leynir meira á sér, en báðir eru þeir talsverðir dammar og á óvart kemur hversu mikla hylji jafn vatnslítil á getur myndað. Við skoðun kemur ekki á óvart að þar safnist vorbirtingurinn fyrir, djúpir staðir neðarlega í kerfinu, Ármótin í Geirlandsá, Holan í Tungulæk og fleiri eru sambærilegir staðir sem hrökkva upp í hugann.

Leirá, sjóbirtingur
Það er óþarfi að fara á taugum þó að loftmyndin nái ekki öllu svæðinu. Nýta bara vegginn í staðinn!

Ritstjóri setti nú saman, netta sexu, 10 punda taum og litla Black Ghost „sunburst“. Það var nokkuð þétt vestan gola og fyrsta hugsunin var „fínt, þá er komin afsökun ef að ekkert veiðist. Helvítis vestanáttin“. Síðan hvarflaði athyglin að veiðistöðunum. Fór að þeim efri og kastaði frá austurbakkanum. Byrjaði efst og veiddi mig niður á brot. Það var engin hreyfing, ekki högg eða glampi. Þá var að skoða neðri staðinn og þar var allan tíman ljóst að það þyrfti að vaða yfir brotið og veiða hann frá öndverðum bakka.

Áin er þarna nokkuð breið og rennur út í neðri hylinn í þremur strengjum. Sá sem næst er öndverðum bakka er raunar alveg við hann og  grunnur. Hann kemur því ekki við sögu. Hinir tveir falla út á djúpan hyl og þurfti að kasta yfir þann austari fyrst, veiða hann vandlega, en haldan áfram för yfir brotið og kasta á þann næsta sem er þá eðli málsins samkvæmt miðstrengurinn. Þeir, strengirnir, koma síðan saman þar sem áin byrjar að beygja og er gott dýpi alla þá leið.

Leirá, sjóbirtingur
Sá fyrri gerir úrslitatilraun til að ryðjast aftur út…. Myndir með grein eru allar frá -gg.
Leirá, sjóbirtingur
Fallegur Leirárbirtingur.

Um miðjan miðstrenginn fóru leikar að æsast. Það var rifið í og það glampaði eitt sekúndubrot á bjarta síðu. En svo ekkert. Örlítið neðar var flugan snert aftur, en með afskaplega litlum áhuga eða að fiskurinn misreiknaði sig svo hrapalega að hann náði ekki utanum bitann. Allt er þegar þrennt er, þremur köstum síðar kom negling með fluguna á harðastrippi. Hann tók vel á því þessi, en var landað stuttu seinna. Málbandið hafði gleymst uppi í húsi, en áætlunin var ca 47-48 cm.

Nú rölti ég eitthvað niður með á til að skoða mögulega möguleika. Fann fallegan stað með númerinu 3, veiddi vandlega í gegnum hann, en ekkert bar til tíðinda. Né heldur við aðra yfirferð á 4 og 4A með litlum þyngdum Dentist. Ekki högg.

Leirá, sjóbirtingur
Fallegur og veiðilegur hylur frammi í dalnum. Þeir eru allnokkrir svona þarna upp frá og tilhlökkunarefni að skoða þá seinna á vertíðinni.

Þar sem nægur tími var til stefnu ákváðum við nú að fara með bílinn upp á dalinn. Handan við brú þar efra liggur slóði niður með á og nú fórum við í skoðunarleiðangur. Undir brúnni sjálfri er fallegur hylur, en slóðin liggur drjúgan spotta niður með á og bæði þar ,og eins neðar, þangað sem við fórum gangandi, voru all nokkrir afar veiðilegir bakkahylir og auðvelt að gera sér í hugarlund að þar geti verið gaman að eyða tíma sínum á síðsumri eða hausti. Ekki urðum við vör við mikið líf að þessu sinni þó, og þess vart að vænta því göngufiskur að hopa að vori er oftast kominn neðar í kerfin.

En eftir rólegheitar kvöldmat var enn tími til að skjótast aftur í 4 og 4A og athuga hvort að hvíldin hefði gert hyljunum gott. Núna náði suðvestanáttin vart að hreyfa yfirborðið og af og til datt raunar allt í dúnalogn. Margradda kliður var í loftinu, fjölmargir farfuglar mættir á vettvang, jaðrökur, stelkar, hrossagaukar, þrestir, grágæsir, hettumáfar….enn vantaði nokkrar raddir í kórinn, en þær bætast við á næstu dögum og vikum.

Nú var sami háttur hafður á nema að núna veiddi ég báða staðina frá „öndverðum“ bakka. Aftur var það Black Ghost straumflugan sem ég hafði byrjað vaktina með. Enn og aftur var ekkert að frétta í efri staðnum, en í nánast veðurblíðunni sem nú var komin mátti sjá betur en áður hversu fallegur þessi veiðistaður er. Og hann átti góðan slatta af þeim tuttugu birtingum sem komnir voru í bókina. Því kom mér það örlítið á óvart finna ekki fyrir neinu lífsmarki.

Þá var það neðri staðurinn og nú var komin upp í hausnum krafa og vænting um meira fjör. Fyrst var það austari strengurinn, en eins og fyrri daginn var hann dauður. Þá miðstrengurinn. Það var farið að rökkva aðeins, en það var sama sagan, ekki högg. Rölti þá aftur niður eftir, heldur lengra en fyrr um daginn, en ekkert að frétta þar heldur.

Leirá, sjóbirtingur
Sá seinni í gær var ívið stærri en sá fyrri.

Þá var það ögurstundin. Fleyta flugunni einu sinni enn yfir hyljina tvo og loka síðan deginum. Efri var líflaus eins og áður. En þegar ég var kominn neðst í þann neðri, eftir 20-30 köst, sagði ég stundarhátt: „Það er bara ekkert í gangi hérna!“ og það var rifið í um leið og fallegur birtingur fór hamförum í vatnsskorpunni! Honum var landað stuttu seinna, heldur stærri en sá fyrri, 50 til 52 cm var matið því enn hafði málbandið gleymst.

Jæja best að reyna þá aftur í smá stund og í fyrsta kasti var rifið í en ekkert hald! „Nú, ok það er bara að fara einhver galdur í gang“, var hugsunin og næsta kast flaug út og ég beið eftir tökunni…..sem aldrei kom og heldur ekki í þeim 20 köstum sem á eftir fylgdu, hvað þá í þeim tíu næstu sem öll áttu hvert sum sig að vera síðasta kastið. Þetta var búið og þetta var gaman.

Hvað getur maður svo sagt? Þarna var heimsótt á sem maður þekkti ekki til og vissi ekkert um gæði. Og eftir fyrstu kynni sem vorveiðikost myndi ég hiklaust segja, það er alveg hreint skreppandi í þessa á. Hún er ekki dýr, stutt frá borginni og falleg að auki í fallegri sveit. Það er mikil tilhlökkun að fá að kynnast henni síðar á vertíðinni þegar göngufiskar hafa komið sér fyrir í hyljum hennar upp um allan dal.