Ekki bara í Hafnarfjarðarlæk...það var birtingur í öllum sprænunum
Eitt sinn var birtingur í öllum sprænum á höfuðborgarsvæðinu. Mynd gg.
Greint hefur verið frá því í Ríkisútvarpinu og í Morgunblaðinu, að menn hafi orðið varir við sjóbirtinga í Hafnarfjarðarlæknum í haust og meira að segja hafi einn veiðst sem var 6 til 7 pund. Honum var sleppt, en fleiri fiskar eru í ánni og er hún þó aðeins fiskgeng örstuttan spotta. Á vef VMSt, www.veidimal.is er skemmtileg samantekt um lækinn og kemur þar m.a. fram að tiltölulega auðvelt er að gera hann fiskgengan á ný og lífríki hans beri einhverjar göngur.
Hinir kunnu kappar Björn K. Rúnarsson verslunarstjóri í Veiðibúðinni við Lækinn og Gunnar Bender ritstjóri Sportveiðiblaðsins komu við sögu er fyrrnefndur birtingur veiddist á dögunum, en í samantekt VMSt kemur fram að í rannsókn á ánni kom talsvert fram af urriða og dálítið af bleikju, auk regnboga og síðan skaust minkur í felur! Þarna er sem sagt lífríki sem vel mætti hlúa betur að og koma til meiri þrótts ef vilji er fyrir hendi.
En menn skyldu ekki gleyma því að tveir aðrir lækir eru á þessum slóðum, Vífilstaðalækurinn og Arnarneslækurinn. Ritstjóri þekkir til þeirra beggja frá uppvaxtarárunum í ”Garðahreppi”, en Vífilstaðalækur og Vífilstaðavatnið voru skólastofur ritstjóra í stangaveiðináminu. Vífilstaðalækurinn var fullur af urriða og þar voru líka álar og hornsíli. Fiskur var um allan læk. Það var hald okkar drengjana í ”hreppnum” að allt væri þetta staðbundinn fiskur, enda húrrar lækurinn í fossi niður í fjöru í Arnarvogi. En eftir á að hyggja finnst litlum strákum smá foss vera mikið fall. En þessi foss er auðveldlega fær fiskum og eitt sinn er gengið var yfir brúna við Hafnarfjarðarveginn gamla, mátti sjá tvo væna (ca 3 punda) sjóbirtinga renna sér upp strenginn fyrir neðan. Eitt sinn veiddi ritstjóri tæplega pundsfisk um miðbik læksins sem skar sig úr frá öðrum urriðum í læknum að því leyti að hann var silfurgljáandi. Miðað við að við pjakkarnir veiddum í öllum læknum, frá vatni og niður undir brú í nokkur ár, þá er hægt að fullyrða að lítið var um sjóbirting í Vífilstaðalæk, en þess meira af staðbundnum urriða, hvernig sem á því stóð. Eitt sinn snemma vors fundum við síðan ræfilslegan hoplax á fjöru við ós lækjarins. Hann öslaði um strenginn og strandaði sér. Þetta þótti okkur svo merkilegt að laxinum var óðar slátrað. Hvar hann var uppruninn skal þó ósagt látið.
Það eru ár og dagur síðan að ritstjóri bjó í Garðabæ og ekki hef ég hugmynd um ástand urriðastofns lækjarins nú á dögum. Þar veiddum við þó 2-3 saman vel á annað hundrað fiska hver á hverju sumri. Þetta voru smáir fiskar að jafnaði, manni fannst pundari verulega stór fiskur og þeir voru frekar fáir miðað við fjöldann. Mest var þetta fiskur á bilinu ½ til ¾ úr pundi. Þetta var alger undraveröld fyrir stráka, sem spiluðu fótbolta öll kvöld sem vel viðraði, en veiddu í læknum þess á milli og stálust svo í vatnið þegar ”vel stóð á”.
En Arnarneslækurinn er mun minna vatnsfall en Vífilstaðalækurinn og við gáfum honum engan gaum. Það er, þangað til að eitt sinn áttu tveir strákar sem við ekki þekktum leið fram hjá fótfoltavellinum rétt við Hofstaði. Leikurinn var stöðvaður og uppi varð fótur og fit, því þeir voru með veiðistangir og augljóslega einhvern afla í plastpoka. Þegar úr var sturtað, ráku allir up stór augu, því þarna gat að líta 10 til 12 sjóbirtinga sem þeir höfðu veitt á einni kvöldstund í Arnarneslæknum. Þetta voru ekki stórir fiskar, ca ½ til 1 pund, en allir silfurbjartir. Næsta dag fórum við félagarnir, en vissum þó að strákarnir höfðu farið aftur seinna um kvöldið og veitt nokkra í viðbót. Við reiknuðum því ekki með miklu, en náðum samt þremur. Fórum síðan allnokkrum sinnum í viðbót, en án árangurs. Hættum við þá að fara í Arnarneslæk og einbeittum okkur að Vífilstaðalæk, enda fylltist hann jafnharðan af fiski og við mokuðum uppúr honum, svo var fyrir að þakka frábærri framleiðslu vatnsins. Ekki vafi að Arnarneslækurinn var margfalt viðkvæmari fyrir veiðiálagi.
En svona var þetta. Það var sjóbirtingur í öllum þessum sprænum, ekki aðeins í Hafnarfjarðarlæk. Samkvæmt samtölum við eldri veiðimenn (mun eldri en ritstjóri) þá var mikill sjóbirtignur í fleiri ám í nágrenni höfuðborgarinnar. T.d. var miklu meira af honum í Elliðaánum fyrrum og einnig Úlfarsá og Leirvogsá. Ártúnsá á Kjalarnesi var og full af birtingi, en þar er nú miklu minna af þeim eðalfiski. Sést stundum varla, þar sem áður voru stórar göngur.
